Energiedelen

Steeds meer burgers, scholen, organisaties, lokale besturen en kmo’s zijn gemotiveerd om een actieve rol te spelen op de energiemarkt. Ze willen meer eigenaarschap en medezeggenschap in de energietransitie en minder afhankelijk zijn van (commerciële) energieleveranciers. Door energiedelen, persoon-aan-persoonverkoop mogelijk te maken, ontstaan actieve afnemers en energiegemeenschappen. Dat zal ertoe bijdragen dat we in de toekomst steeds meer voor groene energiebronnen kiezen, onze energie lokaal gaan produceren en opslaan en efficiënter gebruiken.
Het besluit dat de Vlaamse Regering op vrijdag 9 juli 2021 voor de eerste keer principieel goedkeurde, legt vast vanaf wanneer en onder welke voorwaarden afnemers aan energiedelen en persoon-aan-persoonverkoop kunnen doen.

Energiedelen in een appartementsgebouw, vanaf 1 januari 2022

Gezamenlijk investeren in zonnepanelen op het dak van een appartementsgebouw is vandaag niet interessant omdat de opbrengst van installatie aan een specifieke bewoner of alleen aan de gemeenschappelijke delen van het appartementsgebouw toekomt. Andere bewoners hebben daar weinig baat bij. Maar vanaf 1 januari 2022 kan de opgewekte zonne-energie op het gebouw verdeeld worden onder verschillende bewoners van het appartementsgebouw.

Energiegemeenschappen, vanaf 1 januari 2023

Vanaf 2023 wordt het energiedelen verder uitgebreid naar energiegemeenschappen. Energiedelen gaat dan niet enkel meer over zonne-energie maar over alle vormen van hernieuwbare energie. Wie zich (lokaal) verenigt in een energiegemeenschap, zal vanaf 1 januari 2023 in groep kunnen investeren in een installatie voor groene energie, isolatie, een grote batterij in de wijk, laadpalen voor elektrische wagens … De kosten van de investering en de voordelen die eruit voortvloeien, worden in dat geval verdeeld onder de leden van de energiegemeenschap of worden besteed aan andere ecologische of sociale projecten. Een lokaal bestuur bijvoorbeeld kan samen met buurtbewoners een energiegemeenschap oprichten en zonnepanelen plaatsen op het dak van de sporthal. Het teveel aan opgewekte stroom kan rechtstreeks verdeeld worden onder de deelnemende buurtbewoners.

Persoon-aan-persoonverkoop tussen individuele afnemers, vanaf 1 juli 2022

Burgers, lokale besturen en ondernemingen kunnen vanaf 1 juli 2022 zelf groenestroomleverancier worden. Iemand met zonnepanelen bijvoorbeeld zal de stroom die hij niet zelf verbruikt, kunnen verkopen aan een andere persoon: een buur, familielid, vriend, collega, ondernemer,… De rechtstreekse verkoop van persoon aan persoon heet peer-to-peer. Afnemers van die verkoop hoeven dat alleen te melden aan Fluvius. Die neemt de praktische regeling op zich en zorgt ervoor dat de informatie doorstroomt naar de leveranciers, zodat de elektriciteitsfactuur automatisch wordt aangepast.

Zowel energiedelen als persoon-aan-persoonverkoop wordt mogelijk voor wie beschikt over een digitale meter en heeft alleen een effect op de energiecomponent (de geleverde elektriciteit) van de factuur. Andere onderdelen van de energiefactuur, zoals belastingen, heffingen en nettarieven  blijven onveranderd.

Gefaseerde aanpak

Om deze nieuwe activiteiten beheersbaar en haalbaar te houden, wordt gefaseerd gewerkt. In de beginfase zullen een aantal voorwaarden en beperkingen gelden die geleidelijk aan verdwijnen zodat deze activiteiten vanaf 2024 haast ongelimiteerd kunnen. Achter de schermen bereiden het Vlaams Energie- en Klimaatagentschap (VEKA), de VREG en netbeheerder Fluvius de technische reglementen en de praktische zaken voor zodat onderlinge energie-uitwisselingen correct en automatisch kunnen verlopen. Dat is een complex proces waar heel wat IT- en marktprocessen bij komen kijken.

Binnenkort vindt u hier meer informatie.