De warmtepomp voor woningverwarming

Een warmtepomp is een toestel dat warmte uit de natuur haalt en afgeeft in de woning. Het is ideaal voor een goed geïsoleerde woning met vloer- of muurverwarming. Een warmtepomp is goed voor het milieu en vermindert de CO2-uitstoot. Terwijl de meeste verwarmingssystemen volledig op (fossiele) brandstof of elektriciteit draaien, haalt een warmtepomp tot 70 à 80% van haar energie uit de bodem, het grondwater of de lucht.

Zo werkt het: een warmtepomp heeft geen hitte nodig, het maakt gebruik van de aanwezige omgevingswarmte uit de bodem, het grondwater of de lucht. Een warmtepomp is namelijk uitgerust met een koelvloeistof die al op lage temperatuur kookt en gasvormig wordt. Een compressor drukt het gas samen en zo stijgt de temperatuur. De warmte wordt aan het verwamingssysteem afgegeven. De druk wordt verlaagd, het gas wordt terug vloeistof en de hele cyclus kan opnieuw beginnen. U heeft al een kleine warmtepomp in huis: uw koelkast. Ook die haalt warmte uit een koude plaats (de koelkast) en geeft dit af aan een warme plaats (de achterkant van de koelkast). 

Warmtepompen worden ingedeeld volgens hun warmtebron (bodem, grondwater, buiten- of afvoerlucht) en afgiftesysteem (water of lucht):

  • Geothermische of bodem-waterwarmtepomp: dit type warmtepomp haalt water uit de bodem of het grondwater. Daarvoor wordt een horizontaal of verticaal buizennetwerk in de grond geplaatst. De investeringskost ligt daardoor een stuk hoger, maar de rendementen liggen hoger dan andere types warmtepompen, omdat de bodemtemperatuur weinig seizoensschommelingen kent.  De verzamelde warmte wordt aan het water van de centrale verwarming afgegeven.
  • Lucht-luchtwarmtepomp: deze warmtepomp haalt warmte uit buiten- of binnenlucht en brengt het als warmte lucht in de woning binnen.
  • Lucht-waterwarmtepomp: deze warmtepomp haalt warmte uit buiten- of binnenlucht en geeft het af aan het water van de centrale verwarming.
  • Hybride warmtepomp: dit is een warmtepomp ondersteund door een verwarmingsketel.

Steeds meer gezinnen combineren een warmtepomp met zonnepanelen, ze wekken ook de elektriciteit die de warmtepomp nodig heeft zelf op.

Onze tips:

  • Hoe kleiner het temperatuurverschil tussen de warmtebron en het verwarmingssysteem, hoe lager het energieverbruik van de warmtepomp, en dus hoe groter de winst.
Type warmtepomp temperatuur warmtebron seizoens-
schommelingen
winst
geothermisch (bodem) 1 m diep 4 tot 17°C veranderlijk veranderlijk
geothermisch (bodem) 5 tot 7 m diep 10 tot 12°C blijft stabiel hoog en stabiel
geothermisch (grondwater) 10 tot 14°C blijft stabiel hoog en stabiel
lucht wisselend veranderlijk veranderlijk
  • Een warmtepomp wordt het beste gecombineerd met een verwarmingssysteem op lage temperatuur:  vloer-, plafond- of muurverwarming met vergrote radiatoren of convectoren. Zo kan warmte met een relatief lage temperatuur gebruikt worden, waardoor het rendement van de warmtepomp hoog blijft.
  • De circulatiepompen en ventilatoren nemen 5 tot 20% van het elektrisch verbruik in, dat is niet te verwaarlozen.
  • Kies voor een installateur met certificaat van bewaamheid of een installatiebedrijf met Quest-kwaliteitslabel: Quest-logo-heatpump
  • Er is een meldings- of vergunningsplicht voor geothermische warmtepompen, bij verticale boringen van meer dan 150m. Informeer steeds bij uw gemeentebestuur.
  • Warmtepompen kunnen ook zorgen voor sanitair warm water, maar met minder energiewinst.
  • Een omkeerbare warmtepomp kan ook voor koeling zorgen. De warmtepomp gebruikt dan de woning als warmtebron en geeft de overtollige warmte aan de omgeving af. Koelen verhoogt het verbruik. Beperk uw energieverbruik door zonnewering en door op warme dagen overdag alle ramen en deuren dicht te houden en zo veel mogelijk lucht binnen te laten van zodra het buiten koeler is.
Verwachte kostprijs

De kostprijs varieert naargelang het type warmtepomp. De lucht-luchtwarmtepomp is doorgaans het goedkoopst, de geothermische warmtepomp is het duurst. Daartegenover staat dat de geothermische warmtepomp weinig energie verbruikt in verhouding tot de hoeveelheid warmte die ze levert. De jaarlijkse verbruikskost ligt lager dan wanneer u verwarmt met stookolie. 

Laat u adviseren door een verwarmingsspecialist of architect en twijfel er niet aan om verschillende offertes op te vragen bij gespecialiseerde bedrijven.

Wie in 2018 investeert in de plaatsing van een nieuwe warmtepomp (bestaande woning of nieuwbouw met bouwaanvraag tot 31/12/2013) komt in aanmerking voor de premie van de netbeheerder.
Sinds juli 2017 is de premie nog uitsluitend van toepassing voor warmtepompen geplaatst door een aannemer met een certificaat van bekwaamheid.

De premie bedraagt, voor een:

  • geothermische warmtepomp: 4000 euro
  • lucht-waterwarmtepomp: 1500 euro
  • hybride lucht-waterwarmtepomp: 800 euro
  • lucht-luchtwarmtepomp: 300 euro 
    telkens per woning en maximaal 40% van de factuur.

De premie wordt verdubbeld, met nog steeds een maximum van 40% van de factuur:

  • bij vervanging van een elektrische accumulatieverwarming in een woning die vóór 1 januari 2006 op het elektriciteitsdistributienet werd aangesloten met toepassing van het uitsluitend nachttarief,
  • als er geen aardgasnet is in uw straat.


De premievoorwaarden kunnen veranderen. Gebruik steeds het meest recente aanvraagformulier van uw netbeheerder.

Minimumaandeel hernieuwbare energie nodig?  Volg de eisen van de energieprestatieregelgeving.

geldbriefjes en munten